Θλιβερές συνέπειες από την έλλειψη εθνικής ενότητας των Ελλήνων

      Πολλές και βαριές ήταν οι συνέπειες από την αδυναμία του Ελληνισμού να ενωθεί. Κατά την επιδρομή του Ξέρξη κατά της Ελλάδας οι Ίωνες της Μ. Ασίας, οι Δωριείς και οι Ελλησπόντιοι αποτέλεσαν σημαντικό τμήμα του στόλου του. Αντίθετα, από τα ισχυρά ελληνικά κέντρα της Σικελίας και της Κάτω Ιταλίας η μόνη βοήθεια που προσφέρθηκε ήταν ένα μόνο πλοίο των Κροτονιατών που ήρθε στη Σαλαμίνα. Και ακόμη: από την Πελοπόννησο βοήθησαν μόνο οι Λακεδαιμόνιοι, οι Αρκάδες, οι Ηλείοι, οι Κορίνθιοι, οι Σικυώνιοι και οι Ερμιονείς. Από τα Ιόνια νησιά πήραν μέρος μόνο οι Λευκάδιοι και οι Κεφαλλήνες, από τη δυτική Στερεά οι Ανακτόριοι και οι Αμπρακιώτες, από την ανατολική μόνο οι Αθηναίοι, οι Μεγαρείς, οι Θεσπιείς και οι Πλαταιείς. Από τη Θεσσαλία, τη Βοιωτία και τα γειτονικά τους ενδιάμεσα μικρά έθνη ή κανένα δε συμμετείχε ή συντάχθηκαν με τον εχθρό. Από τα ανατολικά νησιά βοήθησαν μόνο οι Στυρείς, οι Κίθνιοι, οι Κείοι, οι Αιγινήτες, οι Νάξιοι, οι Μήλιοι, οι Σίφνιοι και οι Σερίφιοι. Το ίδιο παρατηρήθηκε και στον αγώνα για την ανεξαρτησία της χώρας μας από τους Τούρκους. Πολλές ήταν οι περιοχές που απουσίασαν από αυτόν ελλείψει εθνικής ενότητας: «Αυτά που συμβαίνουν εκεί δε μας αφορούν! Ας τα βγάλουν μόνοι τους πέρα…..»

      Υπάρχουν και χειρότερα παραδείγματα για το πού οδηγεί η έλλειψη εθνικής ενότητας. Μόλις από τις αρχές του Δ΄ π.Χ. αι. η Αθήνα υπό τον Κόνωνα συμμάχησε με τους Πέρσες για να καταλύσει το κράτος της Σπάρτης. Ο Κόνωνας σε σύμπραξη με τον Πέρση Φαρνάβαζο, αφού κατέστρεψαν στην Κνίδο το στόλο των Λακεδαιμόνιων, έφθασαν στην Κόρινθο όπου οι Αθηναίοι συγκρούονταν με τους συμμάχους της Σπάρτης. Εκεί ο Φαρνάβαζος βεβαίωσε τους Αθηναίους ότι έχουν την εύνοια του Πέρση βασιλιά και τους κατέβαλε αρκετά χρήματα. Και το ακόμα χειρότερο: σε λίγο η Σπάρτη και η Αθήνα, αφού είδαν ότι καμιά δε θα μπορούσε να κυριαρχήσει στην Ελλάδα, δέχθηκαν τον Πέρση βασιλιά ως επιδιαιτητή των διαφορών τους! Αυτός πρόσφερε τις «καλές του υπηρεσίες» ώσπου έλαβε ως ανταμοιβή τις ελληνικές πόλεις της Ασίας, τις Κλαζομενές και την Κύπρο!…. Γιαυτό σε λίγο οι εμφύλιοι πόλεμοι θα επαναλαμβάνονταν. Για να ολοκληρωθεί έτσι η ηθική και πολιτική διαφθορά του Έθνους. Αυτή η διαφθορά έδειξε το πρόσωπό της πολύ σύντομα, στη διάρκεια του ιερού πολέμου. Κατ’ αυτόν αρπάχτηκαν όλα τ’ αφιερώματα που υπήρχαν στο Ιερό των Δελφών. Τα περισσότερα απ’ αυτά χρησιμοποιήθηκαν για δωροδοκίες των αρχόντων των Αθηναίων, των Θεσσαλών, του βασιλιά της Σπάρτης Αρχίδαμου και της συζύγου του, των εφόρων και των πρόκριτων. Τα υπόλοιπα σπαταλήθηκαν στις ερωμένες των στρατηγών και των άλλων ισχυρών ανδρών της Φωκίδας.

      Αυτή την πολυπόθητη και σωτήρια ενότητα του Ελληνισμού πέτυχαν, εν μέρει τουλάχιστο, οι Μακεδόνες με τους άξιους και οραματιστές ηγέτες Φίλιππο και – προπάντων – Αλέξανδρο, όπως θα δούμε και στη συνέχεια.