Η δράση του μητροπολίτη Τυρνόβου Διονυσίου

    Σπούδασε στη Ρώμη. Το 1585 διορίστηκε μητροπολίτης Τυρνόβου της Βουλγαρίας από τον πατριάρχη Ιερεμία Β΄. Η εθνική του δράση κατά των Τούρκων άρχισε το 1595, όταν ήρθε σ’ επαφή με τον ηγεμόνα της Τρανσυλβανίας Σιγισμούνδο. Το 1596 άρχισε μαζί με άλλους να προετοιμάζει εξέγερση των χριστιανών της Βουλγαρίας χωρίς να ολοκληρωθεί. Το 1597 στράφηκε προς τον ηγεμόνα της Βλαχίας Μιχαήλ Γενναίο, ως τον μόνο κατάλληλο να ηγηθεί των χριστιανών για την απελευθέρωσή τους. Σε επιστολές του το 1598 προς το Μιχαήλ τον ενημέρωνε για τις επαναστατικές προετοιμασίες που γίνονταν στη Βουλγαρία. Του έλεγε, μάλιστα, ότι ήταν σε θέση να ξεσηκώσει 200.000 άντρες στη Βαλκανική έτσι και εμφανιζόταν μια υπολογίσιμη επέμβαση απέξω. Πράγματι, τον Οκτ. του 1598 ο Μιχαήλ εισέβαλε στη Βουλγαρία, κατέλαβε τη Νικόπολη και το Βιδίνι και διέτρεξε όλη τη Βουλγαρία. Στη συνέχεια στα σύνοτα της Θράκης διέλυσε τουρκική στρατιά που ερχόταν από την Κων/πολη. ΄Οταν περί το τέλος του έτους αποχώρησε από τη Βουλγαρία, τον ακολούθησε και ο Διονύσιος με 40-60.000 ΄Ελληνες και Βουλγάρους. ΄Εκτοτε ο Διονύσιος δεν επανήλθε στη Βουλγαρία. Συνέχισε τη δράση του στη Δύση κοντά στο Μιχαήλ Γενναίο κ.ά., χωρίς ποτέ να παύσει τον αγώνα του για την απελευθέρωση των Βαλκανίων.