Στην επικυριαρχία του σουλτάνου

     Η συνεχής απογύμνωση της Κων/πολης από την περιφέρεια προδιέγραφε και το δικό της τέλος. Οι απεγνωσμένες προσπάθειες των Ιωάννη Ε΄ και Μανουήλ απέτυχαν να αναστρέψουν την κατάσταση. Το πέρασμα ολόκληρης της αυτοκρατορίας στην οθωμανική επικυριαρχία, αν δεν έγινε το 1372, έγινε οπωσδήποτε το 1373. Το Μάιο αυτού του έτους ο πρωτότοκος γιος του Ιωάννη Ε΄, Ανδρόνικος, σε συνεργασία με το γιο του Μουράτ Α΄, Σαβτζή, επαναστάτησαν κατά των πατέρων τους. Ο Μουράτ Α΄, έχοντας ν’ αντιμετωπίσει προβλήματα στις ανατολικές περιοχές της επικράτειάς του, ανέθεσε στο γιο του Σαβτζή τη διοίκηση των κτήσεών του στη Θράκη. Βρήκε την ευκαιρία ο νεαρός πρίγκιπας να επαναστατήσει κατά του πατέρα του. Σε λίγο τον μιμήθηκε και ο γιος του Ιωάννη Ε΄ Ανδρόνικος και ήρθε και ενώθηκε μαζί του. Τι επιδίωκαν οι δύο πρίγκιπες; Δεν είναι σαφές. Πάντως οι δύο βασιλείς αναγκάστηκαν να συμπράξουν εναντίον των γιων τους. Ο Ιωάννης διέθεσε τα πλοία του για να διεπεραιωθεί ο σουλτάνος Μουράτ Α΄ με τα στρατεύματά του από τη Μ. Ασία στη Θράκη. Σε σφοδρή μάχη που δόθηκε κοντά στην Κων/πολη ο Ανδρόνικος ηττήθηκε και παραδόθηκε στον πατέρα του. Η αντίσταση του Σαβτζή ήταν περισσότερο πείσμων. Περί το Σεπτ. του 1373 πάντως κατεστάλη και η δική του ανταρσία. Ο Μουράτ Α΄ εκτέλεσε πολλούς από τους υποστηρικτές του γιου του, τον ίδιο δε τύφλωσε. Υποχρέωσε δε και τον Ιωάννη Ε΄ να κάμει το ίδιο και στο δικό του γιο. Ο υποτελής βασιλιάς πειθάρχησε και τύφλωσε τον Ανδρόνικο, ό,τι δηλ. δεν έκαμε το 1357 στο Ματθαίο Καντακουζηνό. Φρόντισε, όμως, η τύφλωση του Ανδρονίκου να μην είναι πλήρης.

     Όλα αυτά επηρέασαν βαθύτατα την αγωνιστικότητα και τις αντοχές του άλλοτε δραστήριου αυτοκράτορα. Έτσι, αμέσως μετά την καταστολή της ανταρσίας έστεψε συμβασιλέα το γιο του Μανουήλ Β΄ και του ανέθεσε τις υποθέσεις του κράτους. Αυτός ο εκούσιος παροπλισμός του Ιωάννη Ε΄ επέτρεψε (αν αυτός δεν του το επέβαλε) στο Μουράτ Α΄ ν’ «αλωνίζει». Το 1374 το πραγματικό πλέον αφεντικό ήταν αυτός.

    Ο Ανδρόνικος Δ΄ μετά την τύφλωσή του κλείστηκε σε μοναστήρι. Το 1376 κατάφερε να δραπετεύσει.