4. Σλαβομακεδόνες και Εμφύλιος - «Μακεδονικό» και Εμφύλιος - Συνέπειες από τη ρήξη Στάλιν-Τίτο

      1. Παρακολουθήσαμε βήμα – βήμα την είσοδο της χώρας στο φρενοκομείο του Εμφυλίου. Προκειμένου ο Ζαχαριάδης – ΚΚΕ να πάρει μια τόσο σοβαρή-αδελφοκτόνο απόφαση θα έπρεπε να είχε ως δεδομένα τη συγκατάθεση (ή έστω τη μη αντίθεση) της ΕΣΣΔ, τη στήριξη της γιουγκοσλαβικής ηγεσίας (Τίτο) και τη συμβολή του εμπειροπόλεμου στοιχείου των Σλαβομακεδόνων των Σκοπίων. Προς τούτο από τα τέλη του 1945 και στη διάρκεια του 1946 πραγματοποιήθηκαν εργώδεις διαβουλεύσεις ανάμεσα σε στελέχη του ΚΚΕ και του ΝΟΦ. Οι τελευταίοι επιδίωκαν την πρόσδεση της Μακεδονίας στη Γιουγκοσλαβία. Δυσχερέστερη πτυχή του αποτελούσε η απαίτηση των ΝΟΦιτών δημιουργίας αυτόνομων σλαβομακεδονικών μονάδων στον υπό εκκόλαψη ΔΣΕ. Το αδιέξοδο ξεπεράστηκε σε επίπεδο Τίτο – Ζαχαριάδη. Οι Σλαβομακεδόνες θα εντάσσονταν σε μονάδες του ΔΣΕ, με ταυτόχρονη διατήρηση του ΝΟΦ ως πολιτική-προπαγανδιστική οντότητα. Ακόμη, το ΚΚΕ δέχθηκε να χρησιμοποιεί ΝΟΦίτικα στελέχη σε υψηλόβαθμες θέσεις. Αποφασίστηκε ακόμη η Λαϊκή Δημοκρατία της Μακεδονίας να διαδραματίζει ένα ρόλο συντονιστή της διοικητικής μέριμνας στον αγώνα. Ποια θα ήταν –σε περίπτωση νίκης- τα ανταλλάγματα του ΚΚΕ-Ελλάδας προς τη Γιουγκοσλαβία; Άγνωστο ακόμη. Ασφαλώς η απάντηση θα βρίσκεται στα απόρρητα Αρχεία του ΚΚΕ.

      2. Τους πρώτους πυρήνες μάχιμων μονάδων του ΔΣΕ στη Β. Ελλάδα αποτέλεσαν Σλαβομακεδόνες πρόσφυγες. Αρχικά μάλιστα αποτελούσαν την πλειονότητα. Το ΚΚΕ, για να αλλοιώσει αυτό τον αρνητικό αριθμητικό συσχετισμό, μετακίνησε νότια σημαντικό αριθμό Σλαβομακεδόνων, σε ένοπλα τμήματα της Κεντρικής Ελλάδας. Ως το θέρος δε του 1948 το ΚΚΕ έδειχνε να ελέγχει τις αποσχιστικές τάσεις. Έκτοτε, όμως, λόγω της μεταφοράς του πολέμου στη Β. Ελλάδα, άρχισε να διευρύνεται επικίνδυνα ο αριθμός των Σλαβομακεδόνων που εντάσσονταν στο ΔΣΕ.

     Η βαθμιαία, όμως, «μακεδονοποίηση» του σλαβόφωνου πληθυσμού της περιοχής ενεργούσε όλο κι εντονότερα στην ύψωση διαχωριστικών τοίχων με το ελληνόφωνο και βλαχόφωνο στοιχείο. Οι συνέπειες αυτού εκδηλώθηκαν με τη ρήξη των σχέσεων Στάλιν – Τίτο (θέρος 1948). Τότε οι Σλαβομακεδόνες κλήθηκαν να επιλέξουν ανάμεσα στους τιτοϊκούς ομοφύλους τους και στη σταλινίζουσα ηγεσία του ΚΚΕ. Οι Σλαβομακεδόνες διχάστηκαν. Έτσι, μια σημαντική μερίδα τους αποσχίστηκαν και κατέφυγαν στα Σκόπια. Αυτοί αποτέλεσαν αργότερα τους «αλύτρωτους Μακεδόνες».

     3. Είδαμε πότε και πώς επήλθε αυτό το ιδεολογικό και φιλικό διαζύγιο μεταξύ των δυο κομουνιστών ηγετών και των χωρών τους. Μία από τις πρώτες συνέπειες αυτής της διάστασης ήταν η ακύρωση στην πράξη της συμφωνίας Μπλεντ – Ευξείνογκραντ (Γιουγκοσλαβίας – Βουλγαρίας), πράγμα που ευνοούσε τους Βουλγάρους, διότι: α) διώχθηκαν από το Πιρίν οι Σκοπιανοί καθοδηγητές, β) επανήλθαν στη βουλγαρική εθνική ιδεολογία οι «παραστρατηθέντες» άτοικοί του, και γ) πέρασαν στην αντεπίθεση διεκδικώντας σαν Βουλγάρους όλους τους Σλάβους της ευρύτερης πριοχής.

      Παρακολουθήσαμε ακόμη και τις επιπτώσεις που είχε αυτό το «διαζύγιο» στο ΚΚΕ και στον αγώνα του ΔΣΕ. Καίριας σημασίας ήταν η απόφαση της 5^ης Ολομέλειας (30-31/1/49) που επανέφερε την πολιτική του κόμματος στη «γραμμή» της Κομιντέρν του Μεσοπολέμου: ανεξάρτητη κι ενιαία Μακεδονία. Αυτό στρεφόταν ευθέως κατά της πολιτικής και των επιδιώξεων του Τίτο τόσο στο «Μακεδονικό» όσο και γενικότερα.

      Και το σημαντικότερο από όλα: επέσπευσε την ήττα του ΔΣΕ και το τέλος του ελληνικού Εμφυλίου.