4. Ο αγώνας κατά του Ιμπραήμ

\    1. Ο Ιμπραήμ, μετά την πτώση του Μεσολογγίου, επέστρεψε στην Πάτρα. Πρώτη του ενέργεια η αποστολή 1.000 πεζών και 500 ιππέων στα μεσσηνιακά κάστρα. Ο ίδιος με 9.000 άντρες αναχώρησε για την Τρίπολη.

     Οι καπετάνιοι Ν. Σολιώτης και Γκολφ. Πετμεζάς έπιασαν την οχυρή θέση Καστράκι, πάνω στο Χελμό, και κει αποφάσισαν ν’ αντιμετωπίσουν τον Ιμπραήμ. Οι Αιγύπτιοι, όμως, τους επιτέθηκαν και τους εκτόπισαν, προκαλώντας τους σοβαρές απώλειες. Ακολούθησε άγρια καταδίωξη και του άμαχου πληθυσμού με απολογισμό 1.000 νεκρούς και 200 αιχμαλώτους. Στη συνέχεια στράφηκε στην κατάληψη του Μ. Σπηλαίου που υπερασπιζόταν ο Ν. Πετμεζάς με 150 άντρες, οι οποίοι απέκρουσαν τους 600 ιππείς του Ιμπραήμ.

    Στις 10/5 ο Ιμπραήμ έφθασε στην Τρίπολη. Σε λίγες μέρες αναχώρησε για τα μεσσηνιακά κάστρα.

     Από ελληνικής πλευράς οι Γενν. Κολοκοτρώνης, Παν. Μοταράς κ.ά. με 2.500 άντρες έπιασαν τι θέση Δερβένι του Λεονταρίου. Σε λίγο ήρθαν και οι Θ. Κολοκ. και Δ. Πλαπούτας με άλλους 2.500 στρατιώτες. Αυτή η δύναμη πρόβαλε αντίσταση στο στρατό του Ιμπραήμ και τον ανάγκασε να γυρίσει στην Τρίπολη. Στο Δυρράχι ανέκοψε την πορεία των Αιγυπτίων ο Νικηταράς. Τότε οι Αιγύπτιοι άλλαξαν δρομολόγιο προς τη Μεσσηνία.

     Ο Κολοκ. και οι άλλοι οπλαρχηγοί μετέφεραν το στρατόπεδό τους από το Δερβένι στη θέση Τουρκολέκα. Ο Ιμπραήμ κατέλαβε το Δερβένι.

      2. Ενώπιον της μεγάλης απειλής του Ιμπραήμ οι Μανιάτες αναγκάστηκαν να συμφιλιωθούν. Συγκρότησαν μάλιστα και 9μελή γενική της Μάνης επιτροπή, την «Εφορεία της Σπάρτης».

     Στις 25/5 έφθασε στον Αλμυρό της Μάνης και ο Κολοκ.. Συναντήθηκε με τους επιφανέστερους καπεταναίους που του υποσχέθηκαν ότι θα συγκροτήσουν στρατόπεδο στον Αλμυρό.

     Στις 29/5 ο Ιμπραήμ με τελεσίγραφο προς το Γεωργάκη Μαυρομιχάλη αξίωνε υποταγή της Μάνης εντός 10 ημερών. Οι Μανιάτες αρνήθηκαν και οχυρώθηκαν στο στενό του Αλμυρού, όπου συγκεντρώθηκαν 5.000 πολεμιστές υπό τους Αναστ. Μαυρομιχάλη, Στ. Καπετανάκη, Αντρ. Τρουπάκη κ.ά.

    Εναντίον των Μανιατών κινήθηκε ο Ιμπραήμ από την Καλαμάτα στις 21/6 με 8.000 επίλεκτους πολεμιστές. Από αυτούς 6-6.500 υπό τον Κεχαγιά βάδισαν κατά των οχυρωμένων στη Βέργα. Ο ίδιος παρέπλεε τα παράλια και βομβάρδιζε επίκαιρες θέσεις των Ελλήνων.

     Στις 22/6 800 Αιγύπτιοι έφθασαν μπροστά στη Βέργα. Οι Μανιάτες τους υποδέχτηκαν με καταιγιστικά κι εύστοχα πυρά και με αντεπίθεση  τους καταδίωξαν. Σε λίγο εμφανίστηκε ο μεγάλος όγκος του εχθρού. Οι αλλεπάλληλες επιθέσεις τους ως το απόγευμα αποκρούστηκαν. Με μια τελική δε αντεπίθεση τους έδιωξαν ως την Αγιασώ προκαλώντας τους μεγάλες απώλειες. Στις επόμενες δυο μέρες οι Αιγύπτιοι προσπάθησαν να εκπορθήσουν τους Μανιάτες αλλ’ απέτυχαν. Ο Ιμπραήμ αποσύρθηκε στη Μεσσηνία.

      Στις 21 και 22/6 οι Αιγύπτιοι επιχείρησαν απόβαση στο Δηρό. Μετά τον αρχικό αιφνιδιασμό, οι Μανιάτες, άντρες και γυναίκες, αντεπιτέθηκαν και τους κυνήγησαν ως την ακρογιαλιά του Δηρού.

       3. Περί τα μέσα Ιουλ. ο Ιμπραήμ επανήλθε στην Τρίπολη. Οι Αιγύπτιοι της Τρίπολης συνέχισαν τις λεηλασίες τους στη γύρω περιοχή. Τμήμα τους έπεσε σε ενέδρα του Γενν. Κολοκοτρώνη. Σημαντική μάχη διεξήχθη στις 18/7 στο Μεχμέταγα και στις Ρίζες. Οι 400 Αιγύπτιοι διέτρεξαν μεγάλο κίνδυνο από τους Γενν. Κολοκ., Χατζημιχάλη, Νικηταρά, Γιατράκο κ.ά. και μετά βίας γλύτωσαν οι μισοί.

      4. Ο ίδιος ο Ιμπραήμ με 10.000 εξεστράτευσε στην Κορινθία και την Κυνουρία, σκορπίζοντας τον τρόμο και τη συμφορά.

       Στις 14/8 ένα σώμα Αιγυπτίων με 300 ΄Ελληνες αιχμαλώτους και 12.000 ζώα έφθασε στο χωριό Βασαρά της Λακωνίας όπου στρατοπέδευσε. Εκεί δέχτηκαν την επίθεση των Νικηταρά, Πλαπούτα και Γενν. Κολοκοτρώνη, ηττήθηκαν και άφησαν πίσω τους αρκετούς νεκρούς, τους αιχμαλώτους ΄Ελληνες και τα ζώα.

    5. ΄Ενα τρίτο σώμα Αιγυπτίων υπό τον Ιμπραήμ κατευθύνθηκε προς το Μυστρά με απώτερο στόχο τη Μάνη.

     Στα μέσα Αυγ. ο Ιμπραήμ έφθασε μπρος στο φρούριο του Μυστρά που το υπεράσπιζαν οι αδελφοί Ζαχαρόπουλοι, ο Π. Βαρβιτσιώτης και ο Νικήτας Φλέσσας. Αυτοί με αποφασιστική έξοδο έδιωξαν τον εχθρό. Ο Ιμπραήμ τότε στράφηκε στο μικρό πύργο στο Μεχμέτμπεη. Αφού επί 12 ώρες απέτυχε να τον καταλάβει, διέταξε να τον υπονομεύσουν. Οι 30 υπερασπιστές τους κατάφεραν να διαφύγουν. Σε αυτό τον πύργο ο Ιμπραήμ συγκέντρωσε τα στρατεύματά του. Από την πλευρά τους οι Μανιάτες στη Βέργα οργάνωσαν την άμυνά τους.

    Στις 21/8 ο Ιμπραήμ έφυγε από το Μεχμέτμπεη για εκστρατεία στον Ταΰγετο. Στην Ανδρούβιστα συνάντησε ισχυρή αντίσταση κι επέστρεψε. Αποφάσισε να εισβάλει από δυο σημεία στη Μάνη. ΄Ενα σώμα στρατού στις 27/8 έφθασε στη Μανιάκοβα που την υπεράσπιζαν 300 ΄Ελληνες υπό τους Π. Κοσονάκο και Γ. Μαυρομιχάλη. Επιτέθηκαν. Ως το βράδυ η μάχη ήταν αμφίρροπη. Τότε ήρθαν άλλοι 300 ΄Ελληνες υπό τον Ηλ. Κατσάκο και καταδίωξαν τους Αιγυπτίους ως τον Πασαβά.

      6. Από τον Πασαβά ο Ιμπραήμ με όλο το στρατό του έφυγε για το Πολυ(τσ)άραβο. ΄Ωσπου νά ‘ρθει ο Ιμπραήμ συγκεντρώθηκαν στο Πολυ(τσ)άραβο 2.000 άντρες υπό τους Γεώργ., Παναγ. και Νικόλαο Γιατράκους, Ηλία Κατσάκο, Ηλία Τσαλαφατίνο, Μαυρομιχάληδες κ.ά. και οργάνωσαν την άμυνά τους. Η σύγκρουση άρχισε στις 28/8. Πλύ γρήγορα οι αμυνόμενοι ΄Ελληνες μεταβλήθηκαν σε επιτιθέμενους, τρέποντας τον εχθρό σε φυγή. Ο εχθρός άφησε τουλάχιστο 200 νεκρούς, ενώ οι ΄Ελληνες μόνο 9.

    7. Τον Οκτ. ο Ιμπραήμ επανέλαβε τις ληστρικές του επιδρομές. Αυτή τη φορά βόρεια και δυτικά. Στις 15/10 500 Αιγύπτιοι ιππείς έφθασαν στα Τριπόταμα. Εκεί ίδρυσε το μοναστήρι της Παναγίας που γιόρταζε στις 23/8 ο μοναχός Ευγένιος από την Ιθάκη. ΄Ηταν ο περιβόητος άγιος Πατέρας ή Παπουλάκος. Αυτός αρνιόταν να δώσει τους θησαυρούς του μοναστηριού για τις ανάγκες του ΄Εθνους. Στις 15/10 (ή 14/9) οι Αιγύπτιοι μπήκαν βίαια στο μοναστήρι, έσφαξαν τον Παπουλάκο, σκότωσαν ή αιχμαλώτισαν όσους βρήκαν εκεί, άρπαξαν τους θησαυρούς και έκαψαν το μοναστήρι. Οι Αιγύπτιοι συνέχισαν τις επιδρομικές λεηλασίες τους και καταστροφές.

Στα τέλη Οκτ. ο Ιμπραήμ επανήλθε στην Τρίπολη.